Quy hoạch - Hạ tầng

Đặt nền móng cho mô hình đô thị khoa học công nghệ và công nghiệp thế hệ mới

Cao Cường - 29/05/2026, 18:04

Tập đoàn Becamex IDC và A*STAR vừa ký kết thành lập Trung tâm Nghiên cứu Sản xuất tiên tiến Việt Nam (VAMRC) trong hệ sinh thái VSIP, mở ra bước chuyển từ phát triển khu công nghiệp truyền thống sang mô hình đô thị công nghệ và sản xuất thông minh.

Ngày 29/5, trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước tới Singapore của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Tập đoàn Becamex IDC và Trung tâm Tái sản xuất và Công nghệ tiên tiến (ARTC) thuộc Cơ quan Khoa học, Công nghệ và Nghiên cứu Singapore (A*STAR) đã ký kết Biên bản ghi nhớ thành lập Trung tâm Nghiên cứu Sản xuất tiên tiến Việt Nam (VAMRC).

Đặt nền móng cho mô hình đô thị khoa học công nghệ và công nghiệp thế hệ mới- Ảnh 1.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Lawrence Wong Thủ tướng Singapore chứng kiến ký kết biên bản ghi nhớ (MOU) thành lập Trung tâm Nghiên cứu Sản xuất tiên tiến Việt Nam (VAMRC) trong hệ sinh thái Khu công nghiệp Việt Nam - Singapore (VSIP) giữa Tập đoàn Becamex và Trung tâm Tái sản xuất và Công nghệ tiên tiến (ARTC) thuộc Cơ quan Khoa học, Công nghệ và Nghiên cứu Singapore (A*STAR).

Sự kiện được đánh giá là dấu mốc quan trọng trong quá trình chuyển đổi mô hình phát triển của hệ sinh thái khu công nghiệp VSIP sau hơn 30 năm hình thành, từ phát triển hạ tầng công nghiệp truyền thống sang hệ sinh thái công nghiệp dựa trên công nghệ, đổi mới sáng tạo và nguồn nhân lực chất lượng cao.

Nâng cấp hệ sinh thái VSIP theo hướng công nghệ cao

Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu đang tái cấu trúc mạnh mẽ, lợi thế cạnh tranh dựa trên lao động giá rẻ và mở rộng quỹ đất công nghiệp dần bộc lộ giới hạn. Điều này đặt ra yêu cầu chuyển đổi mô hình phát triển đối với các khu công nghiệp thế hệ mới.

Theo nội dung hợp tác, VAMRC sẽ tập trung vào bốn lĩnh vực gồm chuyển giao công nghệ sản xuất tiên tiến; vận hành phòng thí nghiệm dùng chung (Shared Lab); đào tạo nguồn nhân lực công nghệ cao và phát triển hệ sinh thái sản xuất thông minh.

Trong đó, mô hình "Shared Lab" được xem là điểm nhấn đáng chú ý khi cho phép doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt là doanh nghiệp vừa và nhỏ, tiếp cận hệ thống thiết bị chuyên dụng và chuyên gia quốc tế mà không phải đầu tư hạ tầng với chi phí lớn.

Theo giới chuyên gia, mô hình này sẽ góp phần tháo gỡ điểm nghẽn về năng lực công nghệ, hỗ trợ doanh nghiệp trong nước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Không chỉ là một trung tâm nghiên cứu, VAMRC còn được định vị là mắt xích quan trọng trong chiến lược phát triển Đô thị Khoa học Công nghệ Bắc TP.HCM do Becamex IDC thúc đẩy.

Theo định hướng, mô hình này sẽ tích hợp khu công nghiệp công nghệ cao, trung tâm R&D, trường đại học, viện nghiên cứu, hệ sinh thái khởi nghiệp cùng hạ tầng đô thị hiện đại trong cùng một không gian phát triển.

Cấu trúc này được đánh giá có nhiều điểm tương đồng với mô hình One-North của Singapore hay các cụm đô thị công nghệ cao tại Hàn Quốc và Trung Quốc.

Đặt nền móng cho mô hình đô thị khoa học công nghệ và công nghiệp thế hệ mới- Ảnh 2.

Đô thị Khoa học công nghệ Bắc TP.HCM là dự án động lực tăng trưởng mới cho Thành phố Hồ Chí Minh trong nhiều thập niên tới.

Trong bối cảnh TP.HCM đang đối mặt với giới hạn tăng trưởng của mô hình phát triển cũ dựa vào bất động sản và lao động giá rẻ, việc hình thành cực tăng trưởng mới dựa trên kinh tế tri thức, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo được xem là hướng đi chiến lược trong dài hạn.

Đáng chú ý, sự kiện diễn ra ngay sau khi Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết 09 về xây dựng và phát triển TP.HCM trong kỷ nguyên mới, đặt mục tiêu đến năm 2030 đưa TP.HCM trở thành trung tâm kinh tế, tài chính, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo của Đông Nam Á.

Thúc đẩy mô hình liên kết "Nhà nước - Doanh nghiệp - Viện trường"

Đại diện Becamex IDC cho biết việc hợp tác với A*STAR ARTC thể hiện cam kết dài hạn trong xây dựng nền công nghiệp thế hệ mới cho Việt Nam, với ba trụ cột gồm nguồn nhân lực, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo.

"Nền công nghiệp Việt Nam không thể mãi cạnh tranh bằng chi phí lao động thấp. Muốn bước lên nấc thang cao hơn trong chuỗi giá trị toàn cầu, cần làm chủ công nghệ và nâng cao năng lực đổi mới sáng tạo", đại diện doanh nghiệp nhấn mạnh.

Trong khi đó, ARTC hiện sở hữu mạng lưới hơn 95 đối tác là các tập đoàn công nghiệp toàn cầu trong các lĩnh vực robotics, tự động hóa, sản xuất bền vững và Công nghiệp 4.0.

Việc A*STAR ARTC hiện diện tại Việt Nam được kỳ vọng sẽ tạo hiệu ứng lan tỏa cho hệ sinh thái đổi mới sáng tạo tại TP.HCM và vùng Đông Nam Bộ, đồng thời thúc đẩy mô hình liên kết "Nhà nước - Doanh nghiệp - Viện trường" theo chuẩn quốc tế, hướng tới mục tiêu đưa Việt Nam trở thành trung tâm sản xuất công nghệ cao của khu vực.

Đặt nền móng cho mô hình đô thị khoa học công nghệ và công nghiệp thế hệ mới- Ảnh 3.Bình Dương nâng cấp phát triển công nghiệp “thế hệ mới”

Trước đây, Bình Dương thu hút các dự án với quan tâm chủ yếu giải quyết việc làm, nhưng ngày nay các KCN đang dần chuyển mình tạo được hệ sinh thái thu hút các dự án đầu tư tạo giá trị kinh tế cao...