Môi giới bất động sản thích nghi như thế nào trước yêu cầu chuyên nghiệp hóa?

Việc siết chặt điều kiện hành nghề, nâng cao yêu cầu về kiến thức pháp luật và năng lực chuyên môn đang đặt ra những thay đổi đối với lực lượng hành nghề môi giới bất động sản.

Điều kiện hành nghề thay đổi, môi giới phải nâng chuẩn

Anh Đinh Thắng, một nhân viên môi giới bất động sản tại Công ty bất động sản Hòa Lạc Xanh, nhận được nhiều lời chúc mừng từ đồng nghiệp sau khi đăng lên mạng xã hội hình ảnh chứng chỉ hành nghề vừa được cấp, kèm dòng trạng thái "Cuối cùng cũng có chứng chỉ".

Trong bối cảnh thị trường ngày càng đòi hỏi tính minh bạch, chuyên nghiệp, môi giới không chỉ cần đáp ứng các điều kiện pháp lý mà còn phải nâng cao chất lượng tư vấn, xây dựng uy tín và thích nghi với cách thức kinh doanh mới.

Theo anh Thắng, đây không phải câu chuyện riêng của cá nhân anh. Những tháng gần đây, nhiều môi giới trong các nhóm nghề thường xuyên trao đổi thông tin về địa điểm đăng ký, lịch thi và tài liệu ôn tập để hoàn thiện điều kiện hành nghề.

Trước đây, không ít người bước vào nghề môi giới tương đối đơn giản. Sau khi được sàn tuyển dụng, họ chủ yếu tập trung tìm kiếm khách hàng, nắm thông tin sản phẩm và thực hiện giao dịch. Chứng chỉ hành nghề chưa phải mối quan tâm hàng đầu của một bộ phận người làm nghề.

Tuy nhiên, cùng với những thay đổi về yêu cầu pháp lý và hoạt động quản lý, các doanh nghiệp cũng chú trọng hơn đến điều kiện hành nghề của nhân viên. Theo anh Thắng, một số đơn vị đã đưa chứng chỉ vào tiêu chí tuyển dụng, khiến người muốn gắn bó lâu dài với nghề phải chủ động bổ sung kiến thức và hoàn thiện hồ sơ theo quy định.

"Giờ muốn theo nghề thì phải có chứng chỉ. Công ty làm chặt hơn trước nhiều", Thắng chia sẻ.

Nếu trước đây, khả năng tìm kiếm khách hàng, xây dựng mạng lưới quan hệ và chốt giao dịch thường được đặt lên hàng đầu, thì hiện nay, người làm nghề còn phải quan tâm đến kiến thức pháp luật, quy trình hành nghề và trách nhiệm đối với thông tin cung cấp cho khách hàng.

Thực tế, môi giới bất động sản không chỉ là người kết nối bên mua với bên bán. Trong nhiều giao dịch có giá trị lớn, họ còn là người cung cấp thông tin ban đầu về pháp lý dự án, tình trạng tài sản, giá bán, phương thức thanh toán và các điều kiện giao dịch. Chất lượng tư vấn của môi giới vì thế có thể ảnh hưởng trực tiếp đến quyết định tài chính của khách hàng.

Ông Phạm Lâm, Phó chủ tịch Hội Môi giới bất động sản Việt Nam (VARS) cho rằng, môi giới giữ vai trò quan trọng bởi đây là lực lượng trực tiếp tư vấn cho khách hàng. Nếu người hành nghề thiếu năng lực hoặc đạo đức, rủi ro không chỉ dừng lại ở từng giao dịch mà còn có thể tác động đến niềm tin của thị trường.

Theo ông Lâm, chuẩn hóa hoạt động đào tạo và điều kiện hành nghề không chỉ là yêu cầu pháp lý mà còn là bước nâng vị thế nghề môi giới, cải thiện chất lượng dịch vụ và tăng tính chuyên nghiệp của thị trường bất động sản Việt Nam.

Từ góc độ này, việc nâng chuẩn môi giới cần được xem là một quá trình chuyển đổi về chất. Người làm nghề phải từng bước chuyển từ cách tiếp cận thiên về bán hàng sang tư vấn dựa trên thông tin chính xác, kiến thức pháp luật và sự am hiểu thị trường.

Chuẩn hóa để minh bạch thị trường, cần tháo gỡ những điểm nghẽn

Theo Hội Môi giới Bất động sản Việt Nam (VARS), Việt Nam hiện có khoảng 300.000 người tham gia hoạt động môi giới dưới nhiều hình thức, cùng khoảng 2.000 doanh nghiệp và sàn giao dịch bất động sản. 

Tuy nhiên, số người có chứng chỉ hành nghề mới ở mức hơn 40.000 người, cho thấy khoảng cách đáng kể giữa quy mô lực lượng môi giới và số người đã hoàn thiện điều kiện hành nghề.

Khoảng cách này đặt ra yêu cầu không chỉ đối với bản thân người môi giới mà còn đối với doanh nghiệp, cơ sở đào tạo và cơ quan quản lý. Quá trình chuẩn hóa muốn đạt hiệu quả cần có sự phối hợp đồng bộ, từ đào tạo kiến thức, tổ chức thi sát hạch đến quản lý hoạt động thực tế.

Theo đại diện VARS, hàng chục nghìn học viên đã hoàn thành chương trình đào tạo nhưng chưa thể tham gia kỳ thi sát hạch do tiến độ tổ chức tại một số địa phương còn chậm. Khoảng 416 sàn giao dịch cũng phản ánh tình trạng thiếu nhân sự đạt chuẩn, ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh.

Những khó khăn này cho thấy quá trình chuyên nghiệp hóa không thể chỉ dựa vào yêu cầu đối với người hành nghề. Nếu người học đã hoàn thành chương trình đào tạo nhưng phải chờ đợi quá lâu để được sát hạch, việc đáp ứng điều kiện pháp lý sẽ gặp trở ngại, đồng thời ảnh hưởng đến kế hoạch tuyển dụng và tổ chức nhân sự của doanh nghiệp.

Ông Nguyễn Hoàng, Phó giám đốc Học viện Eagle Academy cho biết, TP.HCM có hàng chục nghìn người hoạt động trong lĩnh vực môi giới bất động sản, nhưng từ đầu năm đến thời điểm được phản ánh trong tư liệu mới tổ chức một đợt thi sát hạch. Nhiều người đã hoàn thành chương trình đào tạo nhưng vẫn phải chờ lịch thi, trong khi thông tin về các kỳ sát hạch tại địa phương khác chưa được công bố rộng rãi.

Bên cạnh tiến độ tổ chức thi, tính thống nhất trong đào tạo và sát hạch cũng là vấn đề cần được quan tâm. Theo ông Hoàng, nội dung đào tạo giữa các cơ sở chưa thực sự đồng nhất, trong khi cách tổ chức thi và mức độ khó của đề thi giữa các địa phương có sự khác biệt. Điều này có thể dẫn đến tình trạng một số môi giới tìm đến địa phương được cho là có kỳ thi dễ hơn để hoàn thiện điều kiện hành nghề.

Nếu không được khắc phục, những khác biệt trong quá trình đào tạo và sát hạch có thể làm giảm ý nghĩa của việc chuẩn hóa. Chứng chỉ chỉ thực sự có giá trị khi phản ánh được năng lực tối thiểu của người hành nghề, thay vì đơn thuần xác nhận việc hoàn thành một thủ tục.

Do đó, cùng với việc nâng cao yêu cầu đối với môi giới, cần xây dựng quy trình đào tạo, sát hạch và cấp chứng chỉ minh bạch, thống nhất hơn. Nội dung đào tạo cần gắn với các tình huống thực tế, chú trọng kiến thức pháp luật, kỹ năng tư vấn và trách nhiệm nghề nghiệp. 

Công tác tổ chức thi cũng cần được triển khai thường xuyên, công khai lịch thi và tạo điều kiện để những người đã hoàn thành chương trình đào tạo được tham gia sát hạch đúng quy định.