Nghệ An: Gỡ vướng, khơi thông nguồn lực các dự án bất động sản

Nhiều dự án nhà ở, khu đô thị tại Nghệ An chậm triển khai do vướng mặt bằng, thủ tục pháp lý... Tỉnh đang tập trung gỡ vướng, đẩy nhanh tiến độ, sớm đưa các dự án bất động sản vào sử dụng, khơi thông nguồn lực đất đai và đầu tư.

Gỡ vướng, đẩy nhanh tiến độ 

Các dự án nhà ở, khu đô thị chậm triển khai gây lãng phí đất đai, ảnh hưởng đến quy hoạch và phát triển đô thị. Do vướng giải phóng mặt bằng, thủ tục pháp lý về đất đai và một số khó khăn khách quan nên nhiều dự án kéo dài thời gian thực hiện.

Nhiều dự án nhà ở, khu đô thị chậm triển khai, gây lãng phí đất đai, ảnh hưởng đến quy hoạch và phát triển đô thị của Nghệ An.

Theo báo cáo của Sở Tài chính Nghệ An, tính đến 30/10, toàn tỉnh có 84 dự án cần xử lý, trong đó 46 dự án đã có kết luận thanh tra, 25 dự án đang thanh tra, kiểm tra và 13 dự án xử lý theo thẩm quyền.

Trong 46 dự án đã có kết luận thanh tra, có 16 dự án được rà soát điều kiện áp dụng Nghị quyết 29/2026/QH16 của Quốc Hội. Một số dự án đã thống nhất hướng xử lý, số còn lại đang bổ sung hồ sơ, lấy ý kiến các sở, ngành.

Trong đó, có 20 dự án có tình trạng thu tiền trước, giao đất sau, vẫn chờ báo cáo của Hội đồng thẩm định giá đất theo yêu cầu của UBND tỉnh. 

Với 25 dự án đang thanh tra, kiểm tra, Thanh tra tỉnh đang thực hiện 15 dự án (gồm 9 dự án thanh tra bổ sung); 10 dự án thuộc diện kiểm tra của Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy và Ban Nội chính Tỉnh ủy đang thu thập hồ sơ. Một số dự án xử lý theo thẩm quyền vẫn vướng phương án tháo gỡ, nghĩa vụ tài chính và thủ tục đất đai.

Đáng chú ý, có những dự án kéo dài qua nhiều năm, liên quan đến các kết luận thanh tra, kiểm tra và quá trình thực hiện thủ tục của nhiều cơ quan quản lý qua các thời kỳ. Vì vậy, việc tháo gỡ không đơn thuần là giải quyết một thủ tục hành chính riêng lẻ mà cần rà soát toàn bộ quá trình thực hiện, xác định rõ nguyên nhân và khả năng tiếp tục triển khai của từng dự án.

Ông Bùi Minh Tuấn, Phó Tổng giám đốc Công ty CP Golden City cho biết, công tác giải phóng mặt bằng dự án khu dân cư Golden City 5, ở phường Vinh Phú, vẫn chưa hoàn tất, ảnh hưởng đến tiến độ dự án.

Hiện 3 hộ dân chưa thống nhất phương án đền bù với chủ đầu tư. Doanh nghiệp đã có văn bản gửi các cấp, ngành và địa phương đề nghị tháo gỡ, sớm giải quyết phần mặt bằng để tiếp tục triển khai dự án.

Dự án khu dân cư Golden City 5, nằm trên đường V.I.Lênin, phường Vinh Phú, đang vướng giải phóng mặt bằng.

Ông Nguyễn Quốc Khánh, Giám đốc Công ty CP Xây dựng Ba Đình 2 (chủ đầu tư dự án khu nhà ở và trung tâm thương mại Xô Viết Green City), các hạng mục hạ tầng phục vụ dự án cơ bản hoàn thiện, nhưng tuyến đường quy hoạch 40m đi qua dự án chưa triển khai do vướng giải phóng mặt bằng. Doanh nghiệp đã đề xuất UBND xã Đông Lộc tháo gỡ, bàn giao mặt bằng cho nhà thầu thi công. 

Theo ông Khánh, liên quan đến lựa chọn nhà đầu tư, giao đất, cho thuê đất không qua đấu giá quyền sử dụng đất, đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư, được phê duyệt quy hoạch (năm 2011); giao đất (năm 2018), thời điểm đó căn cứ theo Luật Nhà ở 2005, Luật Đất đai 2003, Luật Đất đai năm 2013, đến nay, không còn phù hợp với quy định hiện hành Luật Đất đai 2024. Doanh nghiệp đang cung cấp hồ sơ thủ tục pháp lý giai đoạn trước cho Sở Xây dựng và các cấp ngành tỉnh Nghệ An, rà soát gỡ vướng về đất đai để phù hợp với quy định hiện hành.

Theo ông Nguyễn Đức Thọ, Chủ tịch UBND xã Đông Lộc, tuyến đường quy hoạch 40m, đoạn kết nối từ dự án đến đường tỉnh 536 (đường Nguyễn Xí) đi qua dự án khu nhà ở và trung tâm thương mại Xô Viết Green City hiện 1 hộ dân chưa đồng ý phương án đền bù. Địa phương đang tích cực tuyên truyền hộ dân còn lại; sớm hoàn tất giải phóng mặt bằng để bàn giao cho chủ đầu tư.

Tuyến đường quy hoạch 40m, đoạn kết nối từ dự án đến đường tỉnh 536 (đường Nguyễn Xí) xã Đông Lộc đi qua dự án khu nhà ở và trung tâm thương mại Xô Viết Green City hiện vướng mặt bằng.

Trong khi đó, ông Hoàng Năng Hiệp, Phó chủ tịch UBND phường Vinh Phú cho biết, dự án Golden City 5 vướng khoảng 1.000m² đất nông nghiệp của 3 hộ dân, do chưa đồng ý phương án đền bù của chủ đầu tư.

Theo ông Hiệp, trên địa bàn phường Vinh Phú, ngoài vướng mắc về giải phóng mặt bằng, dự án nhà ở GoldenCity 5 và dự án khu nhà ở hỗn hợp tại xã Nghi Phú, TP Vinh (cũ) đang cần tháo gỡ. Thời điểm phê duyệt quy hoạch (năm 2011); giao đất (năm 2017, 2018), lựa chọn nhà đầu tư, giao đất, cho thuế đất không qua đấu giá quyền sử dụng đất, đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư căn cứ theo Luật Nhà ở 2005, Luật Đất đai 2003, Luật Đất đai năm 2013, đến nay không còn phù hợp với quy định hiện hành Luật Đất đai 2024.

Địa phương đang phối hợp với các ngành chức năng rà soát nguồn gốc đất, làm rõ những nội dung liên quan để có hướng xử lý. Tuy nhiên, do việc đền bù thực hiện theo cơ chế thỏa thuận giữa doanh nghiệp và người dân nên cần tìm phương án phù hợp, bảo đảm quyền lợi của các bên.

Rõ hướng xử lý, khơi thông nguồn lực 

Trước tình trạng nhiều dự án nhà ở, khu đô thị chậm triển khai, ngày 16/10/2026, UBND tỉnh Nghệ An ban hành Văn bản số 13606/UBND-CN, yêu cầu các sở, ngành và cơ quan liên quan tập trung xử lý 84 dự án tồn đọng, vướng mắc kéo dài trên địa bàn. Thời hạn hoàn thành trước ngày 10/12/2026.

Việc rà soát này mở thêm cơ sở xem xét hướng xử lý đối với những dự án tồn tại về pháp lý. Tuy nhiên, từng trường hợp phải đáp ứng đúng đối tượng, điều kiện và trình tự theo quy định. Những dự án chưa đủ cơ sở giải quyết cần tiếp tục được bổ sung hồ sơ, lấy ý kiến các cơ quan liên quan.

Dự án khu nhà ở và trung tâm thương mại Xô Viết Green City cơ bản hoàn thiện các hạng mục phục vụ cư dân sinh hoạt nhưng đang đợi bàn giao mặt bằng tuyến đường quy hoạch 40m.

Ở lĩnh vực xây dựng và quy hoạch, Sở Xây dựng tập trung rà soát sự phù hợp của dự án với quy hoạch, các thủ tục liên quan đến nhà ở, kinh doanh bất động sản và điều kiện triển khai xây dựng.

Ông Đoàn Văn Đại, Phó Giám đốc Sở Xây dựng Nghệ An, cho biết: "Trong nhóm dự án được giao phụ trách có 4 dự án chậm tiến độ, cần thực hiện thủ tục gia hạn. Đến thời điểm hiện tại, Sở đã hướng dẫn 2 chủ đầu tư hoàn thiện thủ tục gia hạn tiến độ.

Hai dự án còn lại, gồm dự án khu đô thị tại phường Lê Lợi cũ của Công ty CP Xây dựng và Đầu tư 492 và dự án khu liên hợp khách sạn, biệt thự thương mại tại phường Cửa Lò của Công ty CP Đầu tư thương mại Bảo Khánh Hamico, đang được hướng dẫn hoàn thiện thủ tục để trình UBND tỉnh xem xét gia hạn".

Dự án khu liên hợp khách sạn, biệt thự thương mại tại phường Cửa Lò đang được hướng dẫn hoàn thiện thủ tục để trình UBND tỉnh xem xét gia hạn tiến độ.

Ông Vũ Tuấn Dũng, Chánh Thanh tra tỉnh Nghệ An cho biết: "Thanh tra tỉnh đang kiểm tra, rà soát những khó khăn, vướng mắc tại các dự án khu đô thị, dự án bất động sản được UBND tỉnh giao. Nội dung tập trung vào các vấn đề pháp lý, việc thực hiện kết luận thanh tra và trách nhiệm của tổ chức, cá nhân có liên quan. 

Trong số 47 dự án bất động sản được tỉnh giao Thanh tra tỉnh kiểm tra, có một số dự án được phê duyệt chủ trương đầu tư, giao đất trước thời điểm Luật Đất đai 2024 có hiệu lực, đến nay, đang bị vướng thủ tục pháp lý theo quy định hiện hành. Bởi theo Luật Đất đai năm 2024, trước khi giao đất, cho thuê đất phải thông qua đấu giá quyền sử dụng đất, đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư".

Theo ông Dũng, đối với những vướng mắc này, Thanh tra tỉnh đang phối hợp với các cấp ngành kiểm tra, rà soát tìm hướng tháo gỡ cho nhà đầu tư. Việc xử lý phải căn cứ vào nguyên nhân, tính chất, mức độ vi phạm và khả năng tiếp tục thực hiện của từng dự án. 

Với những trường hợp còn vướng mắc nhưng có khả năng triển khai, Thanh tra tỉnh sẽ phối hợp với các cơ quan liên quan tham mưu cấp có thẩm quyền xem xét, giải quyết nhằm tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, góp phần hạn chế lãng phí đất đai, nâng cao hiệu quả quản lý đầu tư và tạo thêm nguồn lực cho phát triển đô thị tại Nghệ An.