Phú Thọ: Đẩy nhanh xử lý nhà đất dôi dư sau sáp nhập, tránh lãng phí tài sản công
Sau sáp nhập đơn vị hành chính cấp tỉnh, tỉnh Phú Thọ đang sắp xếp, xử lý các cơ sở nhà, đất dôi dư, ưu tiên khai thác hiệu quả tài sản công, tránh thất thoát, lãng phí và tạo thêm nguồn lực phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.
Hơn 1.000 cơ sở nhà, đất dôi dư đã được sắp xếp
Theo Sở Tài chính tỉnh Phú Thọ, ngay sau khi sáp nhập, công tác bố trí trụ sở làm việc và xử lý tài sản công dôi dư được Tỉnh ủy, UBND tỉnh Phú Thọ xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm.
Đến nay, Phú Thọ đã hoàn thành xử lý 1.019 cơ sở, đạt khoảng 66% kế hoạch. Trong đó, 304 cơ sở được điều chuyển làm trụ sở, 655 cơ sở được chuyển đổi công năng, 45 cơ sở giao đơn vị quản lý, 12 cơ sở hoàn thành xử lý theo quy định của pháp luật đất đai và ba cơ sở được bàn giao cho thành phố Hà Nội.
Kết quả tổng kiểm kê tại thời điểm ngày 1/1/2026 cho thấy toàn tỉnh có 5.774 cơ sở nhà, đất thuộc các cơ quan, tổ chức, đơn vị với tổng diện tích đất hơn 30,95 triệu m2; diện tích nhà gần 11 triệu m2, tổng nguyên giá trên 155.592 tỷ đồng.
Đến nay, việc bố trí trụ sở sau sáp nhập cơ bản hoàn thành. Toàn bộ 148 xã, phường đã được bố trí trụ sở cho các cơ quan Đảng, chính quyền, MTTQ, Trung tâm Phục vụ hành chính công, công an và các đơn vị sự nghiệp, bảo đảm hoạt động ổn định. Trong đó, 49 xã làm việc tập trung tại một địa điểm, 99 xã bố trí tại nhiều địa điểm phù hợp với điều kiện thực tế.
Để thống nhất công tác xử lý tài sản công, UBND tỉnh Phú Thọ đã thành lập Tổ công tác 496 và ban hành Kế hoạch số 10516/KH-UBND về xử lý các cơ sở nhà, đất dôi dư.
Theo kế hoạch, tỉnh ưu tiên điều chuyển các trụ sở còn giá trị sử dụng cho các đơn vị thiếu cơ sở làm việc; chuyển đổi công năng sang phục vụ giáo dục, y tế, văn hóa và các thiết chế công cộng; đồng thời giao Trung tâm Phát triển quỹ đất và UBND cấp xã quản lý, khai thác theo quy hoạch.
Tính đến ngày 6/7/2026, toàn tỉnh có 1.542 cơ sở nhà, đất thuộc diện phải sắp xếp, xử lý. Đến nay đã hoàn thành xử lý 1.019 cơ sở, đạt khoảng 66% kế hoạch.
Trong đó, 304 cơ sở được điều chuyển làm trụ sở, 655 cơ sở được chuyển đổi công năng, 45 cơ sở giao đơn vị quản lý, 12 cơ sở hoàn thành xử lý theo quy định của pháp luật đất đai và ba cơ sở được bàn giao cho thành phố Hà Nội.
Đối với các cơ sở còn lại, UBND tỉnh đã giao 110 cơ sở nhà, đất dôi dư cho UBND các xã, phường và Trung tâm Phát triển quỹ đất khu vực Hòa Bình, Vĩnh Phúc và Phú Thọ quản lý, xử lý.
Trong đó, 101 cơ sở được giao cho ba Trung tâm Phát triển quỹ đất khu vực và 9 cơ sở giao cho 8 UBND xã, phường, qua đó tăng tính chủ động của địa phương trong quản lý và khai thác tài sản công.
Theo đại diện lãnh đạo Sở Tài chính Phú Thọ, đến nay, toàn bộ các cơ sở nhà, đất dôi dư đã được phân giao rõ đơn vị quản lý, gắn với trách nhiệm hạch toán, theo dõi và xử lý theo quy định.
Tuy nhiên, quá trình tổ chức lại bộ máy ở cấp xã và sắp xếp các đơn vị sự nghiệp cấp tỉnh tiếp tục làm phát sinh nhu cầu sử dụng trụ sở tại một số địa phương.
Vì vậy, Sở Tài chính sẽ tiếp tục rà soát, điều chỉnh phương án sắp xếp cho phù hợp với thực tế, bảo đảm khai thác hiệu quả quỹ nhà, đất công.
Để hoàn thành mục tiêu xử lý dứt điểm tài sản dôi dư theo chỉ đạo của Trung ương, Sở Tài chính kiến nghị UBND tỉnh chỉ đạo các Trung tâm Phát triển quỹ đất và UBND cấp xã tăng cường quản lý, bảo vệ tài sản trong thời gian chờ xử lý, không để xảy ra tình trạng xuống cấp, lấn chiếm, sử dụng sai mục đích hoặc bỏ hoang gây lãng phí.
Đồng thời, tiếp tục rà soát nhu cầu sử dụng thực tế, ưu tiên bố trí các cơ sở phù hợp cho giáo dục, y tế, văn hóa; đẩy nhanh thủ tục giao đất, cho thuê đất, đấu giá quyền sử dụng đất hoặc chuyển đổi công năng theo quy định.
Trung tâm Phát triển quỹ đất khu vực Vĩnh Phúc triển khai lộ trình xử lý theo từng giai đoạn, ưu tiên hoàn thiện hồ sơ pháp lý, cơ sở dữ liệu và hiện trạng từng tài sản trước khi trình cấp có thẩm quyền phê duyệt phương án.
Chủ động xây dựng phương án khai thác, phát huy hiệu quả tài sản công
Để đẩy nhanh tiến độ xử lý và khai thác hiệu quả quỹ nhà, đất dôi dư, các đơn vị được giao quản lý đã chủ động xây dựng kế hoạch, lộ trình xử lý theo từng nhóm tài sản, phù hợp với hiện trạng và quy hoạch phát triển của từng địa phương.
Tại khu vực Phú Thọ, Trung tâm Phát triển quỹ đất Phú Thọ hiện quản lý 27 cơ sở nhà, đất dôi dư với tổng diện tích hơn 182.600m2.
Trong đó, 5 vị trí đã được UBND tỉnh phê duyệt phương án đấu giá quyền sử dụng đất; 1 vị trí đang trình phê duyệt; 18 vị trí được xây dựng phương án cho thuê ngắn hạn; 2 vị trí được đề xuất phát triển nhà ở xã hội và 1 vị trí đề xuất đầu tư dự án tòa nhà hỗn hợp cao tầng.
Trao đổi với phóng viên Báo Xây dựng, ông Nguyễn Quốc Tuấn, Giám đốc Trung tâm Phát triển quỹ đất Phú Thọ cho biết, trung tâm được giao quản lý 27 cơ sở nhà, đất dôi dư sau sáp nhập. Sau khi nhận bàn giao, trung tâm đã ban hành kế hoạch quản lý, khai thác tài sản công và xây dựng đề án khai thác ngắn hạn đối với các khu đất chưa đủ điều kiện triển khai theo quy hoạch. Mục tiêu là đưa tài sản vào sử dụng ngay khi có thể, hạn chế tình trạng bỏ hoang, xuống cấp, đồng thời tạo nguồn thu, giảm chi phí quản lý và bảo vệ tài sản.
Theo ông Nguyễn Quốc Tuấn, việc quản lý các cơ sở nhà, đất dôi dư còn gặp khó khăn do nhiều khu đất nằm rải rác, xa trung tâm, kinh phí bảo vệ còn hạn chế, trong khi không ít tài sản chưa hoàn thiện hồ sơ pháp lý, chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hoặc thất lạc hồ sơ hoàn công.
Để nâng cao hiệu quả xử lý, trung tâm kiến nghị tăng cường đào tạo chuyên sâu về quản lý tài sản công, đẩy mạnh số hóa cơ sở dữ liệu, ứng dụng công nghệ trong quản lý và bố trí kinh phí bảo vệ tài sản trong thời gian chờ xử lý.
Tại khu vực Vĩnh Phúc, ông Nguyễn Đức Thiêm, Giám đốc Trung tâm Phát triển quỹ đất khu vực Vĩnh Phúc cho biết, sau khi tiếp nhận tài sản, trung tâm đã hoàn thành rà soát và xác định 56 cơ sở đủ điều kiện đưa vào kế hoạch khai thác.
Đơn vị đang triển khai lộ trình xử lý theo từng giai đoạn, ưu tiên hoàn thiện hồ sơ pháp lý, cơ sở dữ liệu và hiện trạng từng tài sản trước khi trình cấp có thẩm quyền phê duyệt phương án.
Theo ông Nguyễn Đức Thiêm, trung tâm dự kiến ưu tiên cho thuê ngắn hạn 39 cơ sở nhằm tránh xuống cấp, phát sinh lấn chiếm và giảm chi phí quản lý; 17 cơ sở còn lại sẽ được tổ chức đấu giá quyền sử dụng đất hoặc đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư sau khi hoàn thiện các điều kiện pháp lý.
Việc xử lý sẽ ưu tiên các khu đất có vị trí thuận lợi, phù hợp định hướng phát triển đô thị, thương mại, dịch vụ nhằm phát huy hiệu quả sử dụng đất và tăng nguồn thu cho ngân sách.
Trụ sở của Chi cục thi hành án dân sự huyện Sông Lô đã được điều chuyển cho Toá án nhân dân tỉnh Phú Thọ.
Thực tế tại xã Tam Sơn cho thấy, địa phương đang triển khai xử lý 6 cơ sở nhà, đất. Đến nay, có 3 cơ sở nhà, đất được điều chuyển gồm: Trụ sở UBND xã Như Thụy (cũ) đã được điều chuyển cho Trường Tiểu học và THCS Như Thụy quản lý, sử dụng; trụ sở của Chi cục thi hành án dân sự huyện Sông Lô điều chuyển cho Toá án nhân dân tỉnh Phú Thọ; trụ sở kho bạc Nhà nước Sông Lô (cũ) cho Chi nhánh văn phòng đăng ký đất đai Sông Lô. Các cơ sở còn lại đang hoàn thiện hồ sơ để tổ chức đấu giá hoặc thanh lý theo quy định, dự kiến hoàn thành trong năm 2026 và quý I/2027.
Bên cạnh đó, xã Tam Sơn cũng đã đề nghị UBND tỉnh giao quản lý trụ sở UBND thị trấn Tam Sơn (cũ) để nghiên cứu chuyển đổi thành đất thương mại, dịch vụ. Đồng thời, địa phương tiếp tục cập nhật dữ liệu tài sản công, rà soát quy hoạch, hoàn thiện hồ sơ pháp lý và phối hợp với các cơ quan chuyên môn đẩy nhanh tiến độ xử lý, bảo đảm các cơ sở nhà, đất dôi dư sau sắp xếp được khai thác hiệu quả, góp phần tạo nguồn lực phát triển kinh tế - xã hội và thực hành tiết kiệm, chống lãng phí.