Hà Tĩnh: Hình thành các khu - cụm công nghiệp xanh để thu hút nhà đầu tư

Những cụm công nghiệp trăm tỷ kích hoạt chuỗi liên kết vùng

Nhiều năm trước, đầu tư công nhỏ giọt khiến nhiều cụm công nghiệp rơi vào cảnh chắp vá, nguồn điện phập phù không đủ tải sản xuất và phổ biến nhất là tình trạng thiếu trạm xử lý nước thải tập trung. Doanh nghiệp muốn mở xưởng phải tự loay hoay với bài toán xả thải, dẫn đến hiệu quả lấp đầy thấp, biến nhiều cụm công nghiệp thành những bãi đất trống ảm đạm.

Nhưng hiện nay tại cụm công nghiệp Cổng Khánh 1 (phường Nam Hồng Lĩnh) hay cụm công nghiệp Thái Yên (xã Đức Thịnh) đã hoàn toàn khác. Thay vì giao đất "sạch" trống trơn theo kiểu phân lô bán nền thô sơ, tỉnh chuyển trọng tâm sang thu hút các nhà đầu tư hạ tầng có năng lực tài chính.

Chia sẻ với phóng viên, ông Trần Anh Tuấn, đại diện Công ty CP Vinatex - Hồng Lĩnh cho biết: “Tiêu chuẩn xuất khẩu vào thị trường Âu - Mỹ hiện nay đòi hỏi chứng chỉ xanh rất khắt khe. Chúng tôi chọn vào cụm công nghiệp được đầu tư chuyên nghiệp vì có sẵn trạm xử lý nước thải đạt chuẩn. Việc này giống như một chiếc bảo hiểm xanh, giúp doanh nghiệp an tâm sản xuất mà không lo ngại bất cứ rủi ro pháp lý nào về phát thải”.

Đáng nói hơn, các trạm xử lý nước thải tập trung và dải cây xanh cách ly bắt buộc phải được thi công, nghiệm thu song song với nhà xưởng trước khi các dự án thứ cấp đi vào vận hành, giải quyết triệt để gánh nặng ô nhiễm môi trường.

Ông Trần Tiến Sỹ, Giám đốc Công ty CP IDI (chủ đầu tư cụm công nghiệp Thái Yên) chia sẻ: “Trước đây làm hạ tầng công nghiệp nông thôn rất trầy trật vì vốn lớn, doanh nghiệp thứ cấp ngại đầu tư vào nơi thiếu tiện ích. Thay đổi cốt lõi là khi tỉnh ban hành chính sách hỗ trợ trực tiếp cho nhà đầu tư hạ tầng theo Nghị quyết 96/2022/NQ-HĐND.

Có được điểm tựa tài chính mạnh mẽ này, chúng tôi tự tin xây dựng đồng bộ khép kín ngay từ đầu. Cụm công nghiệp Thái Yên hiện đã đạt tỷ lệ lấp đầy trên 90%, thu hút hơn 90 doanh nghiệp và hộ sản xuất lớn vào vận hành ổn định".

Không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng nóng

Theo Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050, Hà Tĩnh dự kiến hình thành gần 60 cụm công nghiệp với tổng diện tích 3.344ha. Tuy nhiên, tỉnh áp dụng tiêu chí chọn lọc nghiêm ngặt thay vì lấp đầy bằng mọi giá.

Khi các nhà xưởng đi vào hoạt động, Hà Tĩnh cũng tập trung giải quyết hai áp lực lớn: Xây dựng nhà ở xã hội cho công nhân và nâng cấp trục đường giao thông kết nối ngoại khu hướng ra cao tốc Bắc - Nam và cảng biển Vũng Áng. 

Đây là những điều kiện cốt lõi để duy trì tốc độ phát triển công nghiệp bền vững và giữ chân dòng vốn lâu dài.

Ghi nhận tại cụm công nghiệp Lạc Thiện, với quy mô 30ha, tổng vốn đầu tư hơn 267 tỷ đồng, dự án định hình là trung tâm thu hút dệt may, giày da và công nghiệp hỗ trợ có chuỗi giá trị cao. 

Dự án không chỉ giải quyết bài toán việc làm tại chỗ cho hàng nghìn lao động, giúp giảm thiểu tình trạng ly hương của lực lượng lao động trẻ, mà còn đóng vai trò là hạt nhân kinh tế, thúc đẩy mạnh mẽ tốc độ đô thị hóa, phát triển thương mại và dịch vụ cho toàn vùng.

Cụm công nghiệp Lâm Hợp (xã Kỳ Lạc, tỉnh Hà Tĩnh) là một trong những dự án mới nhất nhằm hiện thực hóa mục tiêu mở rộng mạng lưới công nghiệp của tỉnh. Dự án có quy mô hơn 30ha với tổng mức đầu tư khoảng 284 tỷ đồng tại vùng miền núi khó khăn. 

Việc giao doanh nghiệp vận hành hạ tầng kỹ thuật suốt 50 năm giúp tối ưu chuỗi logistics, khai thác bền vững thế mạnh lâm nghiệp địa phương mà phương án thiết kế không gây xung đột hay xâm hại tới dòng chảy sinh thái khu vực.

Ông Phạm Hoành Sơn, Chủ tịch HĐQT Công ty CP Tập đoàn Hoành Sơn, đang đầu tư tại cụm công nghiệp Cổng Khánh 2 chia sẻ: “Chúng tôi đầu tư vào đây không chỉ để cho thuê nhà xưởng, mà muốn đồng bộ hóa từ hệ thống kỹ thuật đến trạm xử lý nước thải khép kín. Đây là nền tảng để doanh nghiệp tỉnh nhà bám rễ sâu vào chuỗi giá trị công nghiệp quốc gia". 

Trao đổi với phóng viên về định hướng dài hạn, ông Lê Trung Phước, Giám đốc Sở Công Thương Hà Tĩnh khẳng định: Hà Tĩnh kiên quyết không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng nóng. Quy chế quản lý cụm công nghiệp mới ban hành chính là thước đo cho mục tiêu này. 

Đồng thời, tỉnh sàng lọc dự án ngay từ khâu tiếp nhận, ưu tiên các dự án đa ngành quy mô lớn, ứng dụng công nghệ hiện đại và giảm phát thải tối đa. 

Mục tiêu đến năm 2030, toàn bộ các cụm công nghiệp theo quy hoạch trên địa bàn sẽ chuyển dịch hoàn toàn sang chiều sâu, chấm dứt tình trạng manh mún, dàn trải của giai đoạn trước.

"Hà Tĩnh đặt mục tiêu thực hiện nguyên tắc đầu tư có trọng tâm, không dàn trải. Các cụm công nghiệp mới phải tuân thủ nghiêm ngặt mô hình xã hội hóa 100% nguồn vốn hạ tầng, kết nối trục logistics và bắt buộc hoàn thiện hệ thống xử lý nước thải tập trung trong 24 tháng mới được đón dự án thứ cấp. Cụm nào năng lực chủ đầu tư yếu kém, tỉnh sẽ kiên quyết đưa ra khỏi quy hoạch”, ông Phước nói.