Bối cảnh mới đặt ra trong tình hình mới

Phát biểu khai mạc hội thảo, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho biết, đến nay, Luật Nhà ở năm 2023, Luật Kinh doanh bất động sản năm 2023 được thực hiện hơn 1 năm.

Tuy nhiên, cùng với sự phát triển kinh tế xã hội, đã xuất hiện những yêu cầu mới trong giai đoạn mới, đặc biệt là việc sắp xếp, điều chỉnh lại địa giới hành chính, tổ chức lại bộ máy hành chính nhà nước và thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp và việc sửa đổi, bổ sung các văn bản pháp luật có liên quan đến lĩnh vực nhà ở như pháp luật đầu tư, pháp luật về xây dựng, pháp luật về đầu tư theo hình thức đối tác công tư… do đó cần nghiên cứu sửa đổi, bổ sung các quy định tại 2 Luật này.

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh phát biểu khai mạc hội thảo.

Trong quá trình sửa đổi, Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh cho biết sẽ tiếp tục rà soát, xem xét, tháo gỡ những điểm nghẽn, các khó khăn vướng mắc để tiếp tục hoàn thiện Luật, khơi thông lĩnh vực nhà ở, bất động sản.

Thứ trưởng mong muốn nhận được các ý kiến góp ý của các đại biểu tham dự để tiếp tục hoàn thiện hồ sơ xây dựng chính sách để xây dựng dự thảo 2 Luật, đảm bảo tính khả thi, phù hợp thực tiễn.

Trình bày nội dung chính sách Luật Nhà ở sửa đổi, ông Vương Duy Dũng, Phó cục trưởng Cục Quản lý Nhà và thị trường Bất động sản (Bộ Xây dựng) cho biết, thời gian qua, các luật có liên quan đến lĩnh vực nhà ở như: Đất đai, xây dựng, quy hoạch đô thị và nông thôn, đầu tư, công chứng, Nghị quyết về đất đai, phân loại đô thị… đã được sửa đổi, bổ sung. Do đó, cần thiết phải sửa đổi, bổ sung các quy định pháp luật về nhà ở để đảm bảo tính thống nhất, đồng bộ (với một số sự thay đổi của bộ máy hành chính và sự sáp nhập địa giới).

Toàn cảnh hội thảo.

Các chính sách sửa đổi, bổ sung Luật Kinh doanh bất động sản tập trung vào việc hoàn thiện các quy định hiện hành về kinh doanh bất động sản, quyền và nghĩa vụ của tổ chức, cá nhân kinh doanh bất động sản và quản lý nhà nước về kinh doanh bất động sản.

Đề xuất sửa đổi Luật Kinh doanh bất động sản sẽ tập trung giải quyết tám nhóm chính sách lớn, xuyên suốt toàn bộ nội dung của Luật, bao gồm: Điều chỉnh, bổ sung quy định chung; Sửa đổi, bổ sung quy định về: Kinh doanh nhà ở, công trình xây dựng có sẵn; Sửa đổi, bổ sung quy định về kinh doanh nhà ở, công trình xây dựng hình thành trong tương lai.

Sửa đổi, bổ sung quy định về kinh doanh quyền sử dụng đất đã có hạ tầng kỹ thuật trong dự án bất động sản; Sửa đổi, bổ sung quy định về chuyển nhượng dự án bất động sản; Sửa đổi, bổ sung về hợp đồng kinh doanh bất động sản; Sửa đổi, bổ sung về kinh doanh dịch vụ bất động sản và đào tạo, bồi dưỡng, cấp chứng chỉ hành nghề trong kinh doanh dịch vụ bất động sản; Sửa đổi, bổ sung về xây dựng và quản lý hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản.

Mỗi nhóm chính sách này sẽ bao gồm các nội dung cụ thể, có nội dung kế thừa, cụ thể hóa quy định hiện hành và có các nội dung mới được đề xuất.

Nhiều góp ý về sự cần thiết sửa đổi luật

Tại hội thảo, trình bày nội dung chính sách Luật Kinh doanh bất động sản sửa đổi, bà Hoàng Thu Hằng, Phó cục trưởng Cục Quản lý Nhà và thị trường Bất động sản (Bộ Xây dựng) nhận định, Luật Kinh doanh bất động sản năm 2023 đã góp phần thúc đẩy phát triển thị trường bất động sản, bảo đảm công khai, minh bạch, đồng bộ thống nhất với các pháp luật liên quan như đầu tư, đất đai, quy hoạch….

Bà Hoàng Thu Hằng, Phó cục trưởng Cục Quản lý Nhà và thị trường Bất động sản.

Về sửa đổi, các nội dung sửa đổi sẽ thể chế hóa đúng tinh thần chỉ đạo về phân cấp, phân quyền; Cắt giảm, đơn giản hóa điều kiện kinh doanh, thủ tục hành chính; Đảm bảo đồng bộ, thống nhất với pháp luật liên quan như: Đất đai, xây dựng, quy hoạch đô thị và nông thôn, đầu tư, công chứng, Nghị quyết về đất đai, phân loại đô thị… đã được sửa đổi, bổ sung hoặc đang xây dựng, trình cấp có thẩm quyền ban hành.

Luật Kinh doanh bất động sản sẽ tập trung giải quyết tám nhóm chính sách lớn, xuyên suốt toàn bộ nội dung của Luật, bao gồm: Điều chỉnh, bổ sung quy định chung; Sửa đổi, bổ sung quy định về: Kinh doanh nhà ở, công trình xây dựng có sẵn; Sửa đổi, bổ sung quy định về kinh doanh nhà ở, công trình xây dựng hình thành trong tương lai.

Sửa đổi, bổ sung quy định về kinh doanh quyền sử dụng đất đã có hạ tầng kỹ thuật trong dự án bất động sản; Sửa đổi, bổ sung quy định về chuyển nhượng dự án bất động sản; Sửa đổi, bổ sung về hợp đồng kinh doanh bất động sản; Sửa đổi, bổ sung về kinh doanh dịch vụ bất động sản và đào tạo, bồi dưỡng, cấp chứng chỉ hành nghề trong kinh doanh dịch vụ bất động sản; Sửa đổi, bổ sung về xây dựng và quản lý hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản.

Tại hội thảo, đại diện Tổng công ty Viglacera cho biết, là một doanh nghiệp triển khai các dự án nhà ở xã hội, trong thời gian vừa qua, quá trình triển khai các dự án nhà ở xã hội đã được Bộ Xây dựng, Quốc hội quan tâm, một số quy định được sửa đổi rõ ràng hơn và việc triển khai, thu hồ sơ đối với người dân đã tốt hơn.

Đại diện Tổng công ty Viglacera phát biểu tại hội thảo.

Tuy nhiên trong quá trình triển khai, đại diện Tổng công ty Viglacera cho biết còn một số vấn đề vẫn còn vướng mắc. Trong đó, việc xác nhận điều kiện thu nhập đối với người có công với cách mạng vẫn còn nhiều điểm chưa đồng nhất giữa các quy định, khiến nhiều người cao tuổi gặp khó khăn trong việc thực hiện. Khi sửa đổi, Viglacera mong muốn sẽ làm rõ các đối tượng này để thuận lợi cho cả người dân và doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, theo Điều 89 của Luật Nhà ở 2023, sau 5 năm, chủ sở hữu các căn nhà ở xã hội được phép bán căn hộ, tuy nhiên theo dự thảo Luật Nhà ở sửa đổi bổ sung sẽ siết chặt hơn, người sở hữu nhà ở xã hội khi muốn chuyển nhượng sẽ không còn được bán tự do theo cơ chế thị trường như hiện nay, mà chỉ được giao dịch với người đủ điều kiện hưởng chính sách.

Đại diện Tổng công ty Viglacera cho rằng cần làm rõ hơn về giá bán, quy trình thực hiện để người dân có thể nắm rõ. Đại diện Viglacera nhận định, quy định mới này có thể phù hợp đối với thị trường Hà Nội, TP.HCM, tuy nhiên đối với các tỉnh người mua có thể sẽ cân nhắc, khiến việc phát triển nhà ở xã hội tại các tỉnh sẽ hạn chế hơn.