Phong cách Japandi - xu hướng đến từ sự đơn giản, tinh tế và nhẹ nhàng

Giải bài toán sống hiện đại bằng thiết kế tiết chế

Tại khu đô thị Waterpoint Nam Long (Tây Ninh), gia đình anh Giang là một trong những người lựa chọn Japandi cho tổ ấm của mình. Sau nhiều năm sống trong không gian nhiều đồ đạc, anh quyết định "làm lại" ngôi nhà theo hướng tối giản hơn, để tìm kiếm cảm giác nhẹ nhõm và cân bằng.

Không gian sinh hoạt mang đậm tinh thần Japandi với vật liệu gỗ tự nhiên, ánh sáng dịu và bố cục tối giản, tạo cảm giác thư thái.

Căn nhà được tiết giảm tối đa chi tiết trang trí, sử dụng bảng màu trung tính với trắng ngà, be, nâu gỗ, xám ấm. Nội thất được chọn lọc kỹ, ưu tiên công năng và giá trị sử dụng lâu dài. 

Ánh sáng tự nhiên được tận dụng triệt để vào ban ngày, kết hợp ánh sáng vàng ấm vào buổi tối. Không gian không nhiều đồ nhưng vẫn đủ đầy cảm xúc, tạo cảm giác thư thái, đúng với tinh thần Japandi mà gia chủ hướng tới.

Theo KTS Nguyễn Trần Đức Huy, Công ty CP Đầu tư xây dựng FEDIC, lý do Japandi ngày càng được ưa chuộng nằm ở khả năng giải quyết đúng "vấn đề sống" của con người hiện đại.

"Trong bối cảnh nhịp sống nhanh và nhiều áp lực, không gian sống không còn chỉ để ở mà còn là nơi phục hồi năng lượng. Japandi tạo ra môi trường vừa tĩnh lặng, vừa đủ cảm xúc, giúp cân bằng trạng thái sống", KTS Huy nhận định.

KTS Huy cho biết, quá trình thiết kế luôn bắt đầu từ nền tảng tối giản tổ chức không gian rõ ràng, hạn chế chi tiết dư thừa, đảm bảo mỗi món đồ đều có lý do tồn tại. Đây là phần mang tinh thần Nhật Bản, giúp không gian có độ tĩnh cần thiết.

Khu vực bàn ăn sử dụng bảng màu trung tính, điểm nhấn tranh treo và ánh sáng vòng tròn giúp không gian ấm áp, cân bằng.

Sau đó, yếu tố ấm áp của Bắc Âu được đưa vào thông qua vật liệu và ánh sáng: gỗ tự nhiên, vải thô như linen, cotton, kết hợp ánh sáng vàng ấm và ánh sáng tự nhiên. Những yếu tố này giúp không gian trở nên gần gũi, dễ chịu hơn mà không phá vỡ sự tối giản ban đầu.

Một yếu tố quan trọng khác là tỷ lệ và khoảng trống. Theo KTS Huy, Japandi không phải là thêm vào mà là biết dừng đúng lúc. Khoảng trống không phải phần bỏ đi, mà là "không gian thở", tạo nên sự thư giãn và chiều sâu cho tổng thể. Nếu không kiểm soát tốt, không gian dễ bị lệch - hoặc quá lạnh, hoặc bị trang trí quá mức.

Góc sân vườn nhỏ với đá cuội, cây xanh và mặt nước góp phần mang thiên nhiên vào không gian sống, đúng tinh thần Japandi.

Bảng màu trung tính nhưng không đơn điệu

Về màu sắc, KTS Nguyễn Trần Đức Huy cho rằng bảng màu trung tính của Japandi thực chất không hề "an toàn" như nhiều người nghĩ. Nếu không kiểm soát tốt, không gian dễ trở nên phẳng và thiếu cảm xúc.

Giải pháp là tạo chiều sâu cho màu thông qua phân tầng sắc độ - từ trắng ngà, be, đến nâu gỗ hoặc xám ấm. Sự chuyển sắc này giúp không gian có độ sâu thị giác mà vẫn giữ được sự nhẹ nhàng đặc trưng.

Điểm nhấn trong Japandi không đến từ màu sắc mạnh, mà đến từ chất liệu và bề mặt: một mảng tường sơn hiệu ứng, vân gỗ tự nhiên hay gốm thủ công với bề mặt không hoàn hảo đều có thể trở thành "điểm nhấn thị giác" mà không phá vỡ tổng thể.

Phòng ngủ tối giản, ưu tiên ánh sáng tự nhiên, vật liệu mộc và gam màu trung tính, tạo cảm giác nhẹ nhàng, dễ chịu.

Ngoài ra, một số gam màu trầm như nâu đậm, xanh olive hoặc đen mờ thường được sử dụng với tỷ lệ rất nhỏ để "neo thị giác", tạo trọng tâm cho không gian.

Ở góc độ vật liệu hoàn thiện, KTS Nguyễn Tường Anh nhấn mạnh vai trò của việc kiểm soát màu nhấn: "Chỉ nên sử dụng một màu nhấn trong nhóm màu đặc trưng của Japandi, với tỷ lệ khoảng 15 - 20%. Nếu dùng quá nhiều, không gian sẽ mất đi sự cân bằng".

KTS Nguyễn Tường Anh cũng lưu ý, cùng một màu sơn có thể cho cảm nhận khác nhau dưới các điều kiện ánh sáng. Vì vậy, cần kiểm soát đồng bộ hệ ánh sáng và dải màu để giữ được độ trầm ấm đặc trưng. Việc sử dụng cùng một loại ánh sáng trong toàn bộ không gian là yếu tố quan trọng để đảm bảo tính nhất quán.

Đặc biệt, trong bối cảnh người dùng ngày càng quan tâm đến sức khỏe, các dòng sơn ít VOC, thân thiện môi trường đang trở thành xu hướng. Đây không chỉ là lựa chọn phù hợp với Japandi mà còn là tiêu chí chung cho không gian sống chất lượng.

Áp dụng tại Việt Nam cần điều chỉnh để "đúng và đủ"

Theo KTS Nguyễn Trần Đức Huy, Japandi khi áp dụng tại Việt Nam thường gặp ba thách thức chính: khí hậu, thói quen sử dụng và thi công.

Với khí hậu nhiệt đới ẩm, vật liệu tự nhiên như gỗ, vải thô nếu không xử lý tốt rất dễ cong vênh, ẩm mốc. Do đó, cần lựa chọn vật liệu đã qua xử lý, veneer (ván lạng - là lớp gỗ mỏng được lạng từ thân cây gỗ tự nhiên, được lạng ra từ thân cây gỗ, dùng để phủ lên bề mặt cốt gỗ công nghiệp) chất lượng cao hoặc vật liệu thay thế nhưng vẫn giữ được tinh thần tự nhiên. Đồng thời, giải pháp thông gió và kiểm soát độ ẩm cần được tính toán ngay từ đầu.

Thói quen sử dụng của người Việt cũng là một rào cản. Nhiều gia đình có xu hướng sử dụng nhiều đồ đạc, trong khi Japandi đề cao sự tinh gọn. Giải pháp là tối ưu hệ lưu trữ thiết kế tủ âm, không gian ẩn để vừa đáp ứng nhu cầu sử dụng, vừa giữ được sự gọn gàng.

Chi tiết trang trí tinh gọn kết hợp chất liệu gỗ và họa tiết Á Đông, tạo điểm nhấn nhưng vẫn giữ sự tiết chế đặc trưng của Japandi.

Về thi công, Japandi đòi hỏi độ chính xác cao trong từng chi tiết, từ tỷ lệ, vật liệu đến ánh sáng. Vì vậy, việc bám sát bản vẽ và phối hợp chặt chẽ với đơn vị thi công là yếu tố then chốt.

Japandi, vì thế, không chỉ là một phong cách thiết kế mà là một cách tiếp cận không gian sống có ý thức. Theo các KTS, nếu gia chủ giữ được ba yếu tố cốt lõi: tiết chế, chọn lọc và nhất quán thì không gian sẽ giữ được đúng tinh thần Japandi thay vì chỉ dừng lại ở một xu hướng mang tính hình thức.