Tăng cường nhận diện rủi ro rửa tiền trong bất động sản

Tăng cường nhận diện, đánh giá rủi ro

Hội nghị "Tiếp cận và hướng dẫn cho các đối tượng báo cáo trong lĩnh vực kinh doanh bất động sản về kết quả NRA, đánh giá rủi ro ngành và nghĩa vụ phòng chống rửa tiền, tài trợ khủng bố" được Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với Cục Phòng, chống rửa tiền - Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và Cục An ninh nội địa - Bộ Công an tổ chức, trực tuyến tới trụ sở Sở Xây dựng các tỉnh, thành phố.

Bà Hoàng Thu Hằng, Phó cục trưởng Cục Quản lý Nhà và thị trường Bất động sản (Bộ Xây dựng) phát biểu khai mạc hội nghị.

Phát biểu khai mạc hội nghị, bà Hoàng Thu Hằng, Phó cục trưởng Cục Quản lý Nhà và thị trường Bất động sản (Bộ Xây dựng) cho biết: Phòng, chống rửa tiền, tài trợ khủng bố và tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt là yêu cầu pháp lý bắt buộc, đồng thời là nhiệm vụ trọng tâm, có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với an ninh tài chính quốc gia, sự minh bạch của thị trường và uy tín quốc tế của Việt Nam.

Trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, yêu cầu về tuân thủ các chuẩn mực quốc tế trong lĩnh vực này ngày càng cao, đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ, quyết liệt của các cơ quan quản lý Nhà nước, doanh nghiệp và các chủ thể liên quan.

"Đối với lĩnh vực kinh doanh bất động sản, với đặc thù các giao dịch có giá trị lớn, phương thức thanh toán đa dạng, tính thanh khoản cao nên luôn tiềm ẩn nguy cơ bị lợi dụng để thực hiện các hành vi rửa tiền, tài trợ khủng bố với thủ đoạn ngày càng tinh vi, phức tạp. 

Thực tiễn này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải tăng cường công tác nhận diện, đánh giá rủi ro, nâng cao năng lực tuân thủ và tổ chức triển khai các biện pháp phòng ngừa một cách thực chất, hiệu quả, phù hợp với đặc thù của ngành", bà Hằng nhận định.

Triển khai Hành động 7 của Kế hoạch hành động quốc gia về phòng, chống rửa tiền, tài trợ khủng bố và tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt tại Quyết định số 194/2024/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Xây dựng đã chủ trì, phối hợp với Cục Phòng, chống rửa tiền - Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và Cục An ninh nội địa - Bộ Công an tổ chức Hội nghị tiếp cận và hướng dẫn cho các đối tượng báo cáo trong lĩnh vực kinh doanh bất động sản về kết quả NRA (kết quả đánh giá rủi ro quốc gia), đánh giá rủi ro ngành và nghĩa vụ phòng chống rửa tiền, tài trợ khủng bố.

Toàn cảnh hội nghị.

Thông qua hội nghị, Bộ Xây dựng mong muốn các Sở Xây dựng, các doanh nghiệp kinh doanh bất động sản cùng các tổ chức, cá nhân có liên quan nâng cao nhận thức và năng lực thực thi trong công tác phòng, chống rửa tiền, tài trợ khủng bố. 

Cụ thể, các chủ thể tham gia hoạt động kinh doanh bất động sản cần kịp thời cập nhật và nắm vững các quy định pháp luật, yêu cầu quản lý Nhà nước; đồng thời nhận diện rõ mức độ và xu hướng rủi ro của ngành để chủ động củng cố, hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ của doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, cần tăng cường ý thức tuân thủ, thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ về báo cáo, nhận biết khách hàng, lưu trữ thông tin và phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng. Qua đó, góp phần thúc đẩy thị trường bất động sản phát triển minh bạch, an toàn và bền vững.

Phòng chống rửa tiền, đánh giá rủi ro tài trợ khủng bố trong lĩnh vực bất động sản

Tại Hội nghị, bà Nguyễn Thị Minh Thơ, Phó cục trưởng Cục Phòng, chống rửa tiền - Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã trình bày khung khổ pháp lý về phòng chống rửa tiền, tài trợ khủng bố, tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt. 

Bên cạnh đó cập nhật kết quả đánh giá rủi ro quốc gia về rửa tiền; tập trung vào kết quả đánh giá rủi ro về rửa tiền đối với các đối tượng báo cáo thuộc lĩnh vực kinh doanh bất động sản.

Bà Nguyễn Thị Minh Thơ, Phó cục trưởng Cục Phòng, chống rửa tiền - Ngân hàng Nhà nước Việt Nam.

Bà Nguyễn Thị Minh Thơ cho biết, các nhiệm vụ chính đối với các đối tượng báo cáo thuộc lĩnh vực kinh doanh bất động sản gồm: Nhận biết khách hàng; Đánh giá rủi ro; Phân loại khách hàng theo mức độ rủi ro về rửa tiền; Xây dựng quy định nội bộ; Báo cáo giao dịch có giá trị lớn phải báo cáo; Báo cáo giao dịch đáng ngờ; Báo cáo giao dịch chuyển tiền điện tử; Lưu giữ hồ sơ; Trách nhiệm báo cáo, cung cấp thông tin, hồ sơ, tài liệu, báo cáo; Bảo đảm bí mật thông tin, hồ sơ, tài liệu, báo cáo; Trách nhiệm trong thực hiện các biện pháp tạm thời (trì hoãn giao dịch).

Theo điều 33 Luật Phòng, chống rửa tiền, các dấu hiệu đáng ngờ trong lĩnh vực kinh doanh bất động sản bao gồm: Các giao dịch bất động sản là giao dịch ủy quyền nhưng không có cơ sở pháp lý; Khách hàng không quan tâm đến giá bất động sản, phí giao dịch phải trả; Khách hàng không cung cấp được các thông tin liên quan đến bất động sản hoặc không muốn cung cấp bổ sung thông tin về nhân thân; Giá giao dịch giữa các bên không phù hợp giá thị trường.

Đối tượng báo cáo phải báo cáo giao dịch đáng ngờ quy định tại Điều 26 của Luật Phòng, chống rửa tiền trong thời hạn 3 ngày làm việc kể từ ngày phát sinh giao dịch hoặc trong thời hạn 1 ngày làm việc kể từ ngày đối tượng báo cáo phát hiện được giao dịch đáng ngờ.

Khi gặp khách hàng thực hiện giao dịch đáng ngờ, cần duy trì thái độ lịch sự, trung lập; Đặt câu hỏi một cách khéo léo để thu thập thông tin bổ sung; Tránh thể hiện nghi ngờ hoặc chất vấn khách hàng; Ghi nhận và báo cáo theo quy trình nội bộ. Mục tiêu của cách thức giao tiếp này nhằm thu thập thông tin bổ sung, tránh để khách hàng nghi ngờ là giao dịch đang bị giám sát…

Tại hội nghị, thượng tá Đàm Văn Minh, báo cáo viên Pháp luật Trung ương, Cục An ninh nội địa, Bộ Công an đã phổ biến quy định của pháp luật về tài trợ khủng bố và cập nhật kết quả đánh giá rủi ro quốc gia về tài trợ khủng bố giai đoạn 2018 - 2022, kế hoạch hành động giảm thiểu rủi ro giai đoạn 2022 - 2030, các yêu cầu thực hiện đánh giá rủi ro về tài trợ khủng bố đối với lĩnh vực kinh doanh bất động sản giai đoạn 2023 - 2027.

Thượng tá, ThS Đàm Văn Minh, báo cáo viên Pháp luật Trung ương, Cục An ninh nội địa, Bộ Công an phổ biến quy định của pháp luật về tài trợ khủng bố.

Tài trợ khủng bố là hành vi cố ý cung cấp, huy động bất hợp pháp nguồn tài chính dưới bất cứ hình thức nào (trực tiếp hoặc gián tiếp) mà có ý định hoặc nhận thức được nguồn tài chính này để thực hiện hành vi cấu thành tội phạm khủng bố theo các điều ước quốc tế; Là hành vi huy động, hỗ trợ tiền, tài sản dưới bất kỳ hình thức nào cho tổ chức, cá nhân khủng bố.

Rủi ro về tài trợ khủng bố ở nước ta hiện nay ở mức thấp, đối với lĩnh vực bất động sản được đánh giá là khá thấp, tuy nhiên cần chú ý một số điểm để giảm thiểu rủi ro. 

Ông Minh cho biết, hiện nay chúng ta đang hoàn thiện pháp luật về phòng, chống tài trợ khủng bố (bổ sung quy định xử phạt hành vi lợi dụng hoạt động kinh doanh bất động sản để tài trợ khủng bố); nâng cao năng lực cho cơ quan thực thi pháp luật, đào tạo, tập huấn nâng cao năng lực phòng, chống tài trợ khủng bố, nhất là năng lực phân tích tài chính, điều tra dòng tiền; tăng nguồn lực con người, cơ sở vật chất…

Bên cạnh đó, giám sát tổ chức tài chính, tổ chức, cá nhân kinh doanh ngành, nghề phi tài chính có liên quan, kiểm soát các tổ chức NPO. Thường xuyên truy cập, cập nhật, rà soát danh sách tổ chức, cá nhân liên quan đến khủng bố, tài trợ khủng bố; Kiểm soát không gian mạng để phát hiện, ngăn chặn từ sớm các dấu hiệu rửa tiền, tài trợ khủng bố; Tăng cường phối hợp trong nước và hợp tác quốc tế về phòng, chống khủng bố, tài trợ khủng bố.